Kościelna wykreślanka

• Kropidło: Kropidło (Aspergillum) to liturgiczny przyrząd używany podczas oblewania wodą święconą. Zwykle wykonany jest z metalu, posiada rączkę oraz pustą, perforowaną główkę wypełnioną gąbką, którą zanurza się w wodzie święconej w aspersorium. Machając kropidłem, rozpryskuje się wodę święconą na przestrzeń lub na święte przedmioty. W niektórych regionach kropidło ma formę wiązki gałązek związanych razem.
• korporale: Korporale to biały, lniany materiał w kształcie kwadratu, używany podczas sprawowania mszy świętej w Kościele katolickim. Na korporale podczas mszy układa się patenę, kielich, a czasem także cyborium. W mszy według nadzwyczajnej formy rytu rzymskiego kładzie się na nim również samą hostię.
• palla: Palla (czasami nazywana też pala) to ozdobny, lniany kwadrat wzmocniony tekturą, którym podczas mszy przykrywa się kielich z winem mszalnym (krwią Pańską), aby do środka nie dostały się zanieczyszczenia lub owady. Pochodzi od tylnej części korporale i jest używana w Kościele rzymskokatolickim oraz kościołach luterańskich.
• monstrancja: Monstrancja (z łac. monstrare – pokazywać, demonstrować), zwana także custodia, to ozdobna, przeszklona szkatułka na nóżce, wykonana ze szlachetnych metali (najczęściej ze złoconego srebra). Należy do świętych naczyń i sprzętów, czczonych na ołtarzach kościołów katolickich, zwanych po łacinie Vasa sacra. W najstarszych czasach (od około XII wieku) służyła do wystawiania relikwii świętych (łac. ostensio), była więc pierwotnie ostensorium – otwartym (przeszklonym lub wyposażonym w kryształ berylowy) relikwiarzem, zwanym też monstrantia pro reliquiis.
• bierzmowanie: Bierzmowanie (z niemieckiego „firmen”, łac. „firmare” – umacniać) jest jednym z siedmiu sakramentów Kościoła katolickiego, prawosławnego oraz Czechosłowackiego Kościoła Husyckiego. Razem z chrztem i eucharystią stanowi jeden z sakramentów inicjacyjnych. Według nauki wymienionych kościołów, bierzmowanie jest sakramentem ustanowionym przez Jezusa Chrystusa, poprzez który chrześcijanin otrzymuje od Boga pieczęć daru Ducha Świętego. Wraz z chrztem i sakramentem święceń, bierzmowanie według nauki katolickiej odciska niezniszczalny znak (charakter) w duszy człowieka, dlatego te sakramenty można przyjąć tylko raz w życiu.
• navikulář: Navikulář lub rzadziej naviculář (łac. navicularius) to ministrant, który podczas nabożeństw niesie łódeczkę z kadzidłem. W procesji wejściowej idzie po prawej stronie navikulára turiferarz niosący kadzielnicę, a za nimi krucyfer z krzyżem procesyjnym.
• purifikatorium: Purifikatorium (od łacińskiego purificatio, czyli oczyszczenie) to biały, prostokątny ręcznik używany podczas katolickiej liturgii. Składa się go na sześć części, tworząc wąski pasek, który wkłada się między kielich a pallę. W środkowej części często haftowany jest mały krzyżyk, a na węższych końcach może mieć zdobienia. Przez większość nabożeństwa spoczywa na kielichu, a podczas obrzędu Ofiary umieszczany jest na korporale.
• tabernakulum: Eucharystyczny tabernakulum (określany w różnych okresach i w zależności od umiejscowienia jako sanktuarium, pastoforium lub tabernakulum, wywodzące się z łacińskiego „tabernaculum”) jest najświętszym miejscem w kościołach katolickich przeznaczonym do przechowywania naczyń liturgicznych z Eucharystią. Dostęp do sanktuarium ma wyłącznie kapłan lub osoba przez niego upoważniona; nikt inny (ministranci, kościelni, wierni itp.) nie może nic do niego wkładać, zabierać ani w inny sposób manipulować tym miejscem.
• abak: Abakus lub abak jest częścią wyposażenia liturgicznego kościoła. Jest to stolik przeznaczony do przygotowania rzeczy do mszy świętej, zwykle umieszczony w prezbiterium, w pobliżu ołtarza. Najczęściej znajduje się przy ścianie po stronie epistoły (prawej stronie kościoła patrząc od ołtarza). Na abakusie może leżeć lniana tkanina i jest obsługiwany przez akolitów lub ministrantów. Mogą na nim znajdować się chleb i wino przed konsekracją, miska, patena, dzbanuszki i ręcznik do obmywania rąk (lavabo) itd. Hostie dla wiernych mogą być podczas liturgii przechowywane w cyborium lub pyksydze.
• celebrans: Celebrans nsuczestniczyło kilku kapłanów (tzw. koncelebracja), co wcześniej było zarezerwowane jedynie na wyjątkowe okazje. Kapłani ci nazywani są koncelebransami, a jeden z nich pełni funkcję głównego celebransa wspólnej koncelebracji. W Kościołach chrześcijańskiego Wschodu koncelebracja była natomiast zjawiskiem powszechnym.
• nabożeństwo: Nabożeństwo to religijne spotkanie ludzi w celu komunikacji z Bogiem, spotkania z Nim lub złożenia Mu ofiary.
• kadzidło: Kadzidło (łac. olibanum, ang. frankincense, niem. Weihrauch, hebr. לבונה, levona; arab. لبٌان, lubbān; w prawosławiu obok ogólnego terminu кадило (kadzidło) częściej używa się określenia ла́дан (ladan), greckie λήδανον lub λάδανον) to aromatyczna żywica pozyskiwana z tak zwanej żywicy klejopryśnicowej. Pozyskuje się ją z pnia kadzidłowca (Boswellia). Używana często w połączeniu z mirrą i balsamem, podczas palenia wydaje korzenny aromat.
• Exsultet: Exsultet (łac. „radość”) to w liturgii rzymskiej nazwa wielkanocnego hymnu, który śpiewa diakon na początku Wigilii Paschalnej. Jest to pieśń pochwalna ku czci świecy wielkanocnej, zwanej paschałem, symbolizującej Zmartwychwstałego Chrystusa.
• sedes: Sedes to stałe siedzenie zamontowane w prezbiterium, z którego główny celebrans prowadzi nabożeństwo. Zaczęto go używać dopiero po reformie liturgicznej po Soborze Watykańskim II, i w przeciwieństwie do sedilii jest ono ustawione przodem do ludu. Przy sedes kapłan odprawia obrzędy wstępne i zakończeniowe, kieruje liturgią słowa i modlitwami powszechnymi, a także może stamtąd wygłaszać kazanie. W pobliżu sedes mają swoje miejsce diakoni i inni asystujący.
• hostie: Hostie (z łac. hostia – ofiara, zwierzę ofiarne) oznacza w tradycji chrześcijańskiej chleb przygotowany do sprawowania Eucharystii. Większość liturgii określa hostię po konsekracji jako „ciało Chrystusa”. Między poszczególnymi kościołami chrześcijańskimi nie ma zgody co do sposobu obecności Chrystusa podczas sprawowania Eucharystii.